Tekenbeet voorkomen en veilig verwijderen

Heerlijk wandelen in het bos, picknicken in het park of tuinieren in de zon: de natuur is prachtig, maar in het groen schuilen ook teken. Hoe kun je een tekenbeet voorkomen en wat moet je doen als er toch een teek op je huid zit?

⁠Bij DA, de vriendelijke specialist, geloven we in goede voorbereiding. In deze blog leggen we uit hoe je teken op afstand houdt én hoe je ze veilig verwijdert.

Wat is een teek?

⁠Een teek is een parasiet en lijkt op een klein spinnetje. Ze zijn vaak een paar millimeter groot en kunnen volgezogen ongeveer een centimeter dik worden. Ze leven in lage begroeiing en hechten zich vanaf daar aan een passerend mens of dier. Het duurt even voordat ze gaan zitten en beginnen met het zuigen van bloed. Als ze eenmaal vastzitten, duurt het vaak een paar dagen voor ze zich weer loslaten.

Teken leven in bosgebied, hoog gras en duinen, maar ze kunnen ook gewoon in de tuin zitten of in de berm langs de weg. Ze komen niet veel voor in kort gemaaid gras, in goed onderhouden speeltuinen en op plekken waar weinig dieren zijn.

Hoe ziet een tekenbeet eruit?

Omdat een teek erg klein is, kun je een tekenbeet gemakkelijk over het hoofd zien. Het lijkt op een klein, zwart puntje op de huid. Als de teek zich volgezogen heeft, zie je een bruin of grijs bolletje.

Meestal merk je niets van een tekenbeet. Houd de plek de komende maanden toch goed in de gaten. Als er een rode kring of een rode plek ontstaat, is het aan te raden naar de huisarts te gaan. Je kunt ook altijd eerder even naar een arts gaan om de beet te bespreken als je dat fijn vindt.

Tekenbeet voorkomen

Voorkomen is natuurlijk altijd beter dan genezen. Met een paar eenvoudige stappen verklein je de kans op een tekenbeet aanzienlijk:

• Draag dekkende kleding: Trek lange mouwen aan en stop je broekspijpen in je sokken als je door hoog gras of struikgewas loopt.
• Kies voor lichte kleuren: Op lichte kleding zie je een teek (die vaak niet groter is dan een speldenknop) veel sneller kruipen voordat hij de huid bereikt.
• Gebruik beschermingsmiddelen: Smeer onbedekte huid in met een insectenwerend middel. Producten met DEET zijn zeer effectief. Zoek je een natuurlijker alternatief of iets voor jonge kinderen? In onze winkels adviseren we je graag over middelen op basis van Lemon-Eucalyptus (Citriodiol).
• Blijf op de paden: Teken zitten vaak in hoog gras en tussen dode bladeren. Door op de gebaande paden te blijven, vermijd je hun favoriete schuilplaatsen.

Toch gebeten? Een teek veilig verwijderen in 5 stappen

Heb je na een dag buiten toch een teek ontdekt? Geen paniek, maar handel wel direct. Hoe sneller je de teek verwijdert, hoe kleiner de kans op de overdracht van de ziekte van Lyme.

1. Gebruik een tekentang of tekenpen: Pak de teek zo dicht mogelijk op de huid vast bij de kop. Let op: knijp niet in het achterlijfje, want dan kan de teek vloeistoffen in je bloedbaan spuiten.
2. Trek recht omhoog: Verwijder de teek in een rustige, gelijkmatige beweging recht omhoog. Draai of ruk niet; zo voorkom je dat de kop afbreekt en in de huid blijft zitten.
3. Pas daarna ontsmetten: Ontsmet het bijtwondje pas nadat de teek weg is. Gebruik hiervoor 70% alcohol of povidonjood (zoals Betadine).
4. Noteer de details: Schrijf de datum en de plek op je lichaam op. Dit is belangrijk voor de controle in de komende maanden.
5. De teek weggooien: Plak de teek tussen een stukje plakband en gooi hem bij het restafval, of spoel hem door het toilet.

Teken en de ziekte van Lyme

Teken kunnen ziektes overbrengen. De bekendste ziekte die ze kunnen veroorzaken is de ziekte van Lyme. Ongeveer één op de vijf teken is besmet met de bacterie die deze ziekte kan veroorzaken (de bacterie Borrelia burgdorferi). Lyme geeft vaak vage klachten en is daardoor moeilijk te herkennen. Soms ontstaat er een (blauw)rode verkleuring of kring rond de tekenbeet. Vaak word je pas na verloop van tijd ziek. Je kunt dan last krijgen van koorts, vermoeidheid, gewrichtspijn en in sommige gevallen neurologische problemen. Ga bij een verkleuring, kring of andere vage klachten altijd naar de huisarts. Die schrijft eventueel antibiotica voor

Vergeet je huisdier niet

Honden en katten zijn een geliefd doelwit voor teken. Controleer je huisdier na elke wandeling, vooral rond de oren, kop en poten. Het verwijderen van een teek bij je huisdier gaat op precies dezelfde manier als bij jezelf. Bij DA vind je speciale tekentangen die ook voor een dikke vacht zeer geschikt zijn.

Wanneer contact opnemen met de huisarts?

Houd de plek van de beet drie maanden lang goed in de gaten. Neem contact op met je huisarts als:

• Er een rode ring of vlek ontstaat die steeds groter wordt (Erythema Migrans).
• Je last krijgt van koorts, spierpijn of andere griepachtige verschijnselen.
• Het je niet lukt om de teek volledig te verwijderen.

Veelgestelde vragen over teken 

Hoe herken ik een teek? Een teek lijkt op een klein zwart of bruin spinnetje. Als hij zich volgezogen heeft met bloed, ziet hij eruit als een grijsachtig erwtje.

Moet ik een teek eerst verdoven met alcohol? Nee, absoluut niet! Door alcohol, olie of vuur kan de teek 'schrikken' en juist besmet speeksel uitstoten. Verwijder de teek altijd eerst 'droog'.

Wat als de kop van de teek blijft zitten? Dit is niet gevaarlijk. Het resterende stukje komt er, net als een splinter, vanzelf weer uit. Ontsmet het wondje wel extra goed.