Als je je huid ergens aan brandt, ontstaat er een brandwond. Er zijn verschillende gradaties brandwonden. DA legt uit wat je na een verbranding moet doen.


Wat is een brandwond?

Een brandwond is een verwonding waarbij de huid beschadigd raakt nadat deze in contact is geweest met hoge temperaturen, straling van de zon, chemische stoffen of elektriciteit. Brandwonden kunnen zeer gevaarlijk zijn en blijvende schade veroorzaken, afhankelijk van de ernst van de wond. Er zijn verschillende soorten brandwonden: een eerstegraads brandwond, een oppervlakkige tweedegraads brandwond, een diepe tweedegraads brandwond en een derdegraads brandwond.

Een eerstegraads brandwond: is rood, droog en pijnlijk. De huid ziet eruit alsof je door de zon bent verbrand.

Een oppervlakkige tweedegraads brandwond: is rood, pijnlijk en er ontstaan blaren.

Een diepe tweedegraads brandwond: de huid is vlekkerig rozerood met witte plekken en blaren. De wond doet weinig of geen pijn.

Een derdegraads brandwond: de huid is geelwit of bruin en voelt stug of leerachtig aan. De wond is zo diep dat de zenuwuiteinden in de huid kapot zijn en je geen pijn meer voelt. Als de huid nog erger is verbrandt, ontstaan er zwarte plekken.

Wat moet je bij een verbranding doen?

Is er nog brand? Doof de vlammen en de brandende kleding door over de grond te rollen of door het brandende lichaamsdeel met een blusdeken, niet-synthetisch kleed of textiel af te dekken. Begin bij je hoofd (met name het gezicht) en werk naar beneden.

Koel altijd zo snel mogelijk met lauw stromend water. Zelfs 1 uur na de verbanding helpt het nog om te koelen. Het vermindert de pijn en haalt de hitte uit de wond. Houd de brandwond 10 tot 20 minuten onder de kraan. Water tussen de 15-30 graden is het beste. Kouder water geeft kans op pijn en onderkoeling. Is er geen stromend water in de buurt? Gebruik dan natte lappen.

Trek zo snel mogelijk kleding en sieraden uit, zo kun je zien waar de brandwond zit en kun je de huid goed koelen. Als kleding vastgeplakt zit aan de brandwond, moet je de kleding laten zitten. Dit voorkomt dat je de huid beschadigd. Trek ook altijd de luier uit als je kindje een brandwond heeft. Luiers houden hete vloeistoffen vast.

Raak de brandwond niet aan om infecties te voorkomen. Bedek de wond met steriel verband, plastic huishoudfolie of een schone doek. Dit zorgt ervoor dat de wond schoon blijft en de pijn vermindert. Het afdekken van een droge, rode plek is niet nodig.

Smeer in het begin niets op de brandwond. Gebruik ook geen betadine of jodium. Als je veel last van pijn hebt, kun je een paracetamol slikken. Later als de huid genezen is, kun je een littekencrème gebruiken om zoveel mogelijk littekenweefsel te voorkomen.

Om je brandwond zo goed mogelijk te behandelen kan je het beste onderstaande stappen volgen:

Stap 1 - Koelen

  1. Verwijder kleding en sieraden.
  2. Koel de wond tien minuten met lauw, zacht stromend water.

Stap 2 - Afdekken

  1. Gebruik een niet verklevend wondkompres om de wond af te dekken. Dat is een hoog absorberend kompres dat niet aan de wond kleeft. Het kompres absorbeert het wondvocht. Het is een steriel product en biedt bescherming tegen vuil, vocht en bacteriën. Vervang het kompres regelmatig en gebruik het product eenmalig.

Stap 3 - Fixeren

  1. Gebruik een elastisch fixatiewindsel en zet het vast met een hechtpleister. Een elastisch fixatiewindsel is een langwerpig verband. Je gebruik het om druk uit te oefenen op de wond. Wikkel het windsel zoveel mogelijk “dakpansgewijs”: met slagen die elkaar gedeeltelijk overlappen. Trek het windsel lichtjes aan, zodat het niet afknelt. Scheur vervolgens de benodigde hoeveelheid hechtpleister af en plaats één kant aan het einde van de windsel. Trek de pleister voorzichtig aan en bevestig de andere zijde aan de andere kant van het windsel.

Stap 4 - Nazorg

  1. Gebruik een wondzalf en/of litteken crème om de brandwond sneller te laten genezen met zo min mogelijk kans op littekenweefsel.
  2. Als je last van pijn hebt, kun je paracetamol gebruiken (4 x 2 tabletten van 500 mg bij veel pijn).

Wanneer moet je met brandwonden naar een huisarts of ziekenhuis?


Na elke verbranding is het belangrijk om éérst lang te koelen voor je naar een arts gaat. Pas als je gekoeld hebt, kun je een arts raadplegen. In deze gevallen is het belangrijk om naar je huisarts te gaan:


• Als de huid geelwit, bruin of zwart is en geen pijn doet.

• Als je een vochtige, rode brandwond of blaar in het gezicht, op de handen of voeten, op de geslachtsdelen of rond een gewricht hebt.

• Als een baby of kleuter een brandwond heeft.

• Als de brandwond groter is dan de helft van de hand.

• Als de brandwond na een paar dagen roder en pijnlijker wordt.

• Als er geelgroen vocht uit de brandwond komt.


En in deze gevallen moet je direct 112 bellen:

• Als de brandwond bij een kind minstens 5 keer zo groot is als het handje van het kind.

• Als de brandwond bij een volwassene minstens 10 keer zo groot is als de oppervlakte van de hand.

• Als er na de verbranding heesheid, een piepende ademhaling, benauwdheid of sufheid optreedt.

• Als je bent verbrandt door een gevaarlijke chemische stof.

• Als je bent verbrandt door bliksem of elektrische hoogspanning.


Maar ook als je ongerust bent of graag advies wilt, kun je contact opnemen met je huisarts.